ทำความรู้จักเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด

วิสัยทัศน์และพันธกิจ

                       “เป็นองค์กรสมรรถนะสูงด้านการบริหารจัดการ เพื่อสร้างความมั่นคงด้านวัตถุเสพติดของประเทศ และความพึงพอใจของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย” นี่คือปณิธานสำคัญ “เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด” หน่วยงานภายใต้การกำกับดูแล

ของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ซึ่งได้รับมอบหมายภารกิจสำคัญในการจัดหาและจำหน่ายวัตถุออกฤทธิ์ประเภท 2 รวมถึงยาเสพติดให้โทษประเภท 2 และประเภท 4 เพื่อสนับสนุนการทำงานของสถานพยาบาล สถาบันวิจัย สถานศึกษา และภาคอุตสาหกรรมทั่วราชอาณาจักร โดยมุ่งเน้นการสร้างความมั่นคงให้ประเทศมีเวชภัณฑ์ใช้อย่างเพียงพอ เหมาะสม และอยู่ภายใต้ระบบการควบคุมที่ถูกต้องตามกฎหมาย

เส้นทางแห่งการพัฒนาและรากฐานทางกฎหมาย

                       นับตั้งแต่เริ่มก่อตั้งตามระเบียบกระทรวงสาธารณสุข ว่าด้วยเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด พ.ศ. 2517

กำหนดให้มีหน่วยเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดมีสถานะเป็นหน่วยงานในกำกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา และอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของกองควบคุมวัตถุเสพติด โดยการบริหารจัดการอื่นๆ อนุโลมให้ใช้ตามพระราชบัญญัติข้าราชการพลเรือน

เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดได้มีการพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการมาอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้สอดรับกับสภาวการณ์ที่เปลี่ยนแปลงไป

·พ.ศ. 2553: มีการปรับปรุงระเบียบ (ฉบับที่ 4) เพื่อเพิ่มความคล่องตัวในการบริหารงาน โดยจัดตั้งเป็น

กลุ่มงานภายในที่ขึ้นตรงต่อเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา

·พ.ศ. 2558: ก้าวเข้าสู่มาตรฐานสากลภายใต้ พระราชบัญญัติการบริหารทุนหมุนเวียน พ.ศ. 2558 นำมาซึ่งการแต่งตั้ง “คณะกรรมการบริหารเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด” (Narcotics Revolving Fund Board) เพื่อกำกับดูแลเชิงนโยบายและยุทธศาสตร์ใน 6 มิติสำคัญ ทั้งด้านการเงิน ด้านการสนองประโยชน์

ต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ด้านการปฏิบัติการ ด้านการบริหารพัฒนาทุนหมุนเวียน ด้านการปฏิบัติงานของคณะกรรมการบริหาร ผู้บริหารทุนหมุนเวียน พนักงานและลูกจ้าง และด้านการดำเนินงานตามนโยบายรัฐ/กระทรวงการคลัง

·พ.ศ. 2563 จนถึงปัจจุบัน: ดำเนินงานในฐานะหน่วยงานในกำกับของกองควบคุมวัตถุเสพติด สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา โดยมีเลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา ในฐานะหัวหน้าส่วนราชการ และเป็นประธานคณะกรรมการบริหารเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดโดยตำแหน่ง มีการบริหารจัดการในรูปแบบเงินทุนหมุนเวียนภายใต้พระราชบัญญัติการบริหารทุนหมุนเวียน พ.ศ. 2558

บทบาทและภารกิจหลัก: กลไกขับเคลื่อนความมั่นคงด้านวัตถุเสพติด

                       เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดมุ่งเน้นการดำเนินงานตามบันทึกข้อตกลงประเมินผลกับกระทรวงการคลัง ผ่านภารกิจ

สำคัญ 10 ประการ ตามบันทึกข้อตกลงการประเมินผลการดำเนินงานร่วมกับกระทรวงการคลัง เพื่อให้บรรลุวัตถุประสงค์ในการเป็นศูนย์กลางการบริหารจัดการวัตถุเสพติดของประเทศ ดังนี้:

1.การกำหนดทิศทางเชิงนโยบาย : จัดทำข้อเสนอแนะและวางยุทธศาสตร์การบริหารจัดการวัตถุเสพติด ทั้งในมิติการแพทย์ วิทยาศาสตร์ และอุตสาหกรรม ให้สอดรับกับนโยบายด้านยาเสพติดของประเทศ

2.การบริหารจัดการตามหลักธรรมาภิบาล : กำกับดูแลภารกิจภายใต้คณะกรรมการบริหารเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด

ให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติการบริหารทุนหมุนเวียน พ.ศ. 2558 และระเบียบที่เกี่ยวข้องอย่างเคร่งครัด

3.การจัดหาและนำเข้าที่เป็นมาตรฐาน : ดำเนินการคัดเลือกและนำเข้าวัตถุดิบรวมถึงผลิตภัณฑ์วัตถุเสพติดสำเร็จรูปที่มีคุณภาพ เพื่อใช้ประโยชน์ทางการแพทย์และอุตสาหกรรมตามที่กฎหมายกำหนด

4.การสร้างความมั่นคงด้านเวชภัณฑ์ : บริหารจัดการคลังสินค้าและสำรองวัตถุเสพติดให้เพียงพอต่อความต้องการ ทั้งในสถานการณ์ปกติและภาวะฉุกเฉินเพื่อความมั่นคงของประเทศ

5.การกระจายสินค้าสู่ภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง : จำหน่ายวัตถุดิบและวัตถุเสพติดสำเร็จรูปที่ใช้ในทางการแพทย์ วิทยาศาสตร์

และอุตสาหกรรมแก่สถานพยาบาล และผู้ประกอบการที่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้อง เพื่อให้การใช้ยาเข้าถึงผู้ป่วยอย่างทั่วถึง

6.การพัฒนาระบบโลจิสติกส์อัจฉริยะ : ยกระดับระบบการจัดส่งวัตถุเสพติดให้มีความรวดเร็ว แม่นยำ และมีมาตรฐาน

ความปลอดภัยสูงสุด

7.การกำกับดูแลและป้องกันการรั่วไหล : ควบคุม ตรวจสอบ และติดตามการใช้และการกระจายวัตถุเสพติดอย่างเข้มงวด เพื่อให้มั่นใจว่าทุกขั้นตอนเป็นไปตามที่กฎหมายกำหนด

8.การเป็นศูนย์กลางข้อมูลและวิจัยด้านวัตถุเสพติด : ให้บริการข้อมูลข่าวสารด้านวัตถุเสพติดแก่ประชาชนและหน่วยงาน

ที่เกี่ยวข้อง พร้อมทั้งสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาสูตรตำรับยาภายในประเทศเพื่อการพึ่งพาตนเอง

9.การบริหารทรัพยากรองค์กร : ดำเนินภารกิจด้านการเงิน การคลัง การบัญชี การบริหารงานบุคคล และการวางระบบสารสนเทศให้มีความทันสมัยและโปร่งใส

10. การสร้างเครือข่ายความร่วมมือ : ปฏิบัติงานร่วมกับหน่วยงานภาคีเครือข่ายและสนับสนุนภารกิจตามที่ได้รับมอบหมาย

เพื่อขับเคลื่อนงานด้านสาธารณสุขของประเทศในภาพรวม

กลยุทธ์การดำเนินงานสู่ความเป็นเลิศ

                       เพื่อให้ภารกิจทั้ง 10 ประการข้างต้นเกิดผลลัพธ์ที่เป็นรูปธรรม เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดจึงให้ความสำคัญ

กับประเด็นเชิงยุทธศาสตร์ ดังนี้:

·ความปลอดภัยคุณภาพ (Safety) การคัดเลือกผลิตภัณฑ์ผ่านผู้เชี่ยวชาญและการผลักดันระบบขึ้นทะเบียนยาที่ได้มาตรฐาน

·การเข้าถึงยาที่เป็นธรรม (Generic Access) การใช้ระบบประกวดราคาในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง เพื่อสร้างการแข่งขัน

ที่โปร่งใส ช่วยลดค่าใช้จ่ายด้านยาของประเทศ และเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงยาของผู้ป่วย

·นวัตกรรมดิจิทัล (Speed & Satisfaction)การนำระบบสารสนเทศมาใช้ปรับปรุงกระบวนงาน (Digital Transformation) ให้สามารถตอบสนองความต้องการและสร้างความพึงพอใจของลูกค้า ควบคู่ไปกับระบบที่มีความปลอดภัยสูงสำหรับการใช้ทางการแพทย์อย่างแท้จริงและเหมาะสม

·การบริหารความเสี่ยง (Security & Supporter)การเตรียมพร้อมรับมือวิกฤตการณ์และโรคอุบัติใหม่ รวมถึงการสนับสนุนงานวิจัยเพื่อพัฒนาการผลิตยาภายในประเทศ

·การพัฒนาบุคลากร (Smart Worker & Sustainability)เสริมสร้างศักยภาพบุคลากรให้มีความรู้ความสามารถและทัศนคติที่พร้อมเติบโตไปกับองค์กรอย่างยั่งยืน

                       แม้ว่าในปัจจุบันรายการยาและวัตถุออกฤทธิ์จะมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น รวมถึงกฎระเบียบทั้งในและต่างประเทศ

ที่มีความเข้มงวดสูงขึ้น แต่เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดยังคงมุ่งมั่นพัฒนาศักยภาพอย่างต่อเนื่อง เพื่อก้าวข้ามข้อจำกัดและตอบสนองความคาดหวังของประชาชน โดยยึดถือประโยชน์ส่วนรวมและความรับผิดชอบต่อสังคมเป็นหัวใจสำคัญของการดำเนินงานตลอดไป

มากกว่าผลกำไร คือความรับผิดชอบต่อสังคม

                       แม้จะมีการดำเนินกิจการในรูปแบบทุนหมุนเวียนที่มีลักษณะคล้ายคลึงกับธุรกิจ แต่เป้าหมายสูงสุดของเงินทุน

หมุนเวียนยาเสพติด มิใช่ผลกำไรหากแต่คือ "การสร้างสมดุลระหว่างการเข้าถึงยาและการควบคุมที่เข้มงวด" โดยใช้มาตรการบริหารจัดการโควตาการจำหน่ายที่รัดกุม ควบคู่กับระบบรายงานที่แม่นยำเพื่อป้องกันการนำไปใช้ในทางที่ผิดกฎหมาย นอกจากนี้ เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดยังคงยึดมั่นในหลักธรรมาภิบาลและความรับผิดชอบต่อสังคม (CSR) ผ่านการส่งเสริม “ความรอบรู้ด้านการใช้วัตถุเสพติดอย่างปลอดภัย” และสนับสนุนกิจกรรมที่เป็นประโยชน์ต่อสาธารณชน เพื่อสร้างสุขภาวะที่ดีและความมั่นคงทางสาธารณสุขให้แก่ประชาชนชาวไทยอย่างแท้จริง

เกียรติยศแห่งความมุ่งมั่น เส้นทางความสำเร็จและรางวัลแห่งความภาคภูมิใจของเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด

                       ความสำเร็จของ “เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด” ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ล้วนมีรากฐานสำคัญมาจากความมุ่งมั่น ทุ่มเทและพลังความร่วมแรงร่วมใจของบุคลากรทุกคน ที่มีเจตจำนงร่วมกันในการยกระดับมาตรฐานการดำเนินงานให้ก้าวไกลอย่างไม่หยุดยั้ง ผลแห่งความพยายามดังกล่าวนำมาซึ่งความภาคภูมิใจผ่านรางวัลเกียรติยศในระดับประเทศหลากหลายวาระ ดังนี้

·ปีงบประมาณ พ.ศ. 2557: ก้าวแรกแห่งความสำเร็จด้านการบริการ เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด

ได้รับรางวัลจากการประกวดการพัฒนาด้านบริการถึง 2 รางวัลอันทรงเกียรติ ได้แก่

1)รางวัลชนะเลิศการประกวดการพัฒนาการให้บริการระดับหน่วยงาน (อย.) จากสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2557

2)รางวัลบริการภาครัฐแห่งชาติด้านการพัฒนาการบริการที่เป็นเลิศ (ระดับดีเด่น) จากสำนักงาน

คณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (กพร.) เมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2557 โดยผลงานที่โดดเด่น คือ

“การพัฒนาระบบการจัดส่งยาผ่านระบบไปรษณีย์โลจิสติกส์” ซึ่งเป็นนวัตกรรมการบริการ

ที่ตอบสนองความต้องการของประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพและมีผลลัพธ์เชิงประจักษ์

·ปีงบประมาณ พ.ศ. 2561: ตอกย้ำมาตรฐานการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง องค์กรยังคงรักษามาตรฐาน

การพัฒนาไว้ได้อย่างต่อเนื่องและมั่นคงจนได้รับ “รางวัลทุนหมุนเวียนดีเด่นด้านการพัฒนา”

(ประเภทชมเชย) จากกรมบัญชีกลาง เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2561 ซึ่งเป็นรางวัลที่มอบให้แก่ทุนหมุนเวียน

ที่มีการปรับปรุงประสิทธิภาพและประสิทธิผลการดำเนินงานตามเป้าหมายให้ดียิ่งขึ้นอย่างสม่ำเสมอ

·ปีงบประมาณ พ.ศ. 2569: ความภาคภูมิใจสูงสุดสู่มาตรฐานใหม่ เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2568

โดยได้สร้างเกียรติประวัติครั้งสำคัญด้วยการคว้ารางวัล “ทุนหมุนเวียนดีเด่นด้านการพัฒนา”

จากกรมบัญชีกลางมาครอบครองได้สำเร็จ รางวัลนี้เปรียบเสมือนเครื่องยืนยันถึงความสำเร็จในการยกระดับมาตรฐานการบริหารจัดการองค์กรที่เน้นความโปร่งใสและมีประสิทธิภาพสูงสุด

ปัจจัยสู่ความสำเร็จ (Key Success Factors)

                       หัวใจสำคัญที่ทำให้เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดก้าวสู่การเป็น ต้นแบบการปฏิบัติงานที่ดี (Best Practice)

อย่างแท้จริง ประกอบด้วย 4 เสาหลักสำคัญ ได้แก่:

1.พลังแห่งความร่วมมือ: การบูรณาการการทำงานของบุคลากรในทุกมิติอย่างเป็นเอกภาพ

2.ระบบการควบคุมภายใน: มีกลไกการกำกับดูแลที่เข้มแข็งและโปร่งใส

3.คุณภาพที่เป็นเลิศ: การตรวจสอบคุณภาพงานอย่างละเอียดรอบคอบในทุกกระบวนการ

4.วัฒนธรรมการพัฒนา: การไม่หยุดนิ่งที่จะต่อยอดนวัตกรรมสู่มาตรฐานใหม่

เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด พร้อมที่จะมุ่งมั่นดำเนินงานด้วยมาตรฐานระดับสากล เพื่อส่งมอบบริการที่ดีที่สุดและสร้างความเชื่อมั่นให้แก่สังคมอย่างยั่งยืนสืบไป

การขับเคลื่อนองค์กรด้วยนวัตกรรมดิจิทัลและระบบสารสนเทศอัจฉริยะ

                       เงินทุนหมุนเวียนยาเสพติดมุ่งเน้นการขับเคลื่อนองค์กรด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล เพื่อยกระดับการบริหารจัดการ

และประสิทธิภาพการดำเนินงานในทุกขั้นตอนของห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) โดยการเชื่อมโยงระบบสารสนเทศที่ครอบคลุมภารกิจหลักอย่างครบวงจร เพื่อสร้างความเชื่อมั่นและส่งมอบบริการที่ดีที่สุดให้แก่สถานพยาบาลและคู่ค้าอย่างยั่งยืน

·   ระบบการสั่งซื้อและรายงานการใช้ทางออนไลน์ (Online)  ช่วยให้สถานพยาบาลเข้าถึงวัตถุเสพติด

ทางการแพทย์ได้อย่างสะดวก รวดเร็ว และตรวจสอบสถานะได้ตลอดเวลา

·ระบบบริหารจัดการคลัง (Smart Inventory) และการติดตามการจัดส่ง (Smart Tracking) ควบคุมการจัดเก็บด้วยมาตรฐานความปลอดภัยสูง พร้อมระบบติดตามสถานะการขนส่งแบบ Real-time เพื่อยืนยันว่าวัตถุเสพติดส่งถึงมือผู้รับอย่างถูกต้องและทันเวลา

·ระบบ Dashboard เพื่อการกำกับดูแลรายงานข้อมูลเชิงสถิติและการกระจายวัตถุเสพติดทางการแพทย์ทั่วประเทศ ช่วยให้ผู้บริหารมองเห็นภาพรวมและบริหารจัดการทรัพยากรได้อย่างทั่วถึง

·ระบบการแจ้งเตือนและติดตามลูกหนี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารการเงินด้วยการแจ้งเตือนสถานะหนี้ค้างชำระแก่สถานพยาบาล ช่วยลดความเสี่ยงทางการเงินและสร้างวินัยทางบัญชี

·การบริหารจัดการภายในและเอกสารอิเล็กทรอนิกส์ (ERP, E-Signature & e-Tax/e-Receipt) เชื่อมโยงระบบบัญชีการเงิน (ERP) เข้ากับการลงนามอิเล็กทรอนิกส์ที่มีผลตามกฎหมาย รวมถึงการส่งมอบใบกำกับภาษีและใบเสร็จรับเงินในรูปแบบดิจิทัลให้แก่กรมสรรพากร เพื่อลดการใช้กระดาษและเพิ่มความรวดเร็วในกระบวนการตรวจสอบ

แนวทางการดำเนินงานในอนาคต

                       ในก้าวต่อไปของเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด มุ่งมั่นยกระดับขีดความสามารถขององค์กรด้วยเทคโนโลยีขั้นสูง

เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการกำกับดูแลและติดตามตรวจสอบวัตถุเสพติดทางการแพทย์ให้เป็นไปตามมาตรฐานสากล โดยมุ่งเน้น

การขับเคลื่อนผ่านระบบบริหารจัดการเชิงนวัตกรรม ดังนี้

·Smart Warehouse (ระบบคลังสินค้าอัจฉริยะ) การพัฒนาคลังสินค้าด้วยระบบจัดเก็บและบริหารจัดการอัตโนมัติ เพื่อเพิ่มความแม่นยำในการควบคุมคลังสินค้า ลดข้อผิดพลาดจากการปฏิบัติงานด้วยมือ (Manual) และยกระดับความรวดเร็วในการกระจายยาให้ถึงสถานพยาบาลอย่างปลอดภัย

·Smart Forecasting (ระบบพยากรณ์ความต้องการอัจฉริยะ) การประยุกต์ใช้ข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data) มาวิเคราะห์และพยากรณ์ความต้องการใช้ยาในอนาคตได้อย่างแม่นยำ เพื่อวางแผนการจัดหา

ให้สอดคล้องกับความต้องการจริง ช่วยป้องกันปัญหาการขาดแคลนยา (Stockout) และลดความเสี่ยงจากการสำรองยาเกินความจำเป็น (Dead Stock) ซึ่งอาจนำไปสู่การเสื่อมสภาพของวัตถุเสพจิด

·Track and Trace (ระบบติดตามระดับบุคคล) ยกระดับการตรวจสอบเส้นทางวัตถุเสพติดตั้งแการนำเข้า ผลิต จนถึงมือผู้ป่วยรายบุคคล เพื่อป้องกันการรั่วไหลออกนอกระบบสาธารณสุข และสร้างระบบปิด

ที่ปลอดภัยอย่างแท้จริง

·   Smart HR Data การบริหารทรัพยากรบุคคลด้วยฐานข้อมูลอัจฉริยะ เพื่อเสริมสร้างทักษะดิจิทัล

ให้กับบุคลากร ให้พร้อมรองรับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี

                       เป้าหมายสูงสุดของเงินทุนหมุนเวียนยาเสพติด คือการขับเคลื่อนการบริหารจัดการวัตถุเสพติดในระบบสาธารณสุขให้มีประสิทธิภาพสูงสุด เพื่อประโยชน์ทางการแพทย์ วิทยาศาสตร์และอุตสาหกรรม โดยมั่นใจได้ว่าวัตถุเสพติด

ทางการแพทย์ทุกชนิดจะถูกใช้อย่างปลอดภัย เหมาะสม และสร้างประโยชน์สุขให้แก่ประชาชนอย่างยั่งยืน